ΓΙΑ ΟΣΟΥΣ ΜΑΣ ΠΑΡΑΚΑΛΕΣΑΝ ΝΑ ΚΛΕΙΣΕΙ ΤΟ BLOG ΕΝΗΜΕΡΩΣΗΣ ΤΟΥ ΧΩΡΙΟΥ ΜΑΣ

ΠΡΟΣΟΧΗ ιστότοπός μας έχει ενημερωτικό χαρακτήρα.Σε αυτόν δημοσιεύουμε ειδήσεις από όλη την Ελλάδα και τον κόσμο ειδήσεις χαρούμενες και λυπηρές που αφορούν το χωριό μας, ρεπορτάζ και δελτία τύπου που δεχόμαστε, χωρίς όμως να φέρουμε την ευθύνη για αυτά καθώς δεν προέρχονται από δική μας έρευνα που δεν είναι δημοσιογραφική αλλά από τον κόπο και την δημοσιογραφία σωστών και εμπείρων δημοσιογράφων κυρίως της Ηλείας .Σε όλα τα παραπάνω υπάρχει πάντα ενεργός σύνδεσμος (αν πρόκειται για αναδημοσίευση) που παραπέμπει στην πρωτότυπη δημοσίευση.Εάν κάποιος θεωρεί ότι θίγεται ή προσβάλεται ή {{ΣΤΕΝΑΧΩΡΙΕΤΑΙ }}από το περιεχόμενο κάποιων άρθρων μπορεί να επικοινωνήσει μαζί μας στο e-mail neohorikillinis@gmail.com για να μας εκθέσει τις αντιρρήσεις του.Την κύρια και αποκλειστική ευθύνη για τις αναδημοσιεύσεις την έχουν οι πηγές αυτών και σε αυτούς μπορείτε να απευθυνθείτε. ΟΣΟΙ ΔΕΝ ΣΥΜΦΩΝΕΙΤΕ ΜΕ ΤΑ ΠΑΡΑΠΑΝΩ ΑΛΛΑ ΚΑΙ ΜΕ ΤΟΥΣ ΟΡΟΥΣ ΧΡΗΣΗΣ ΠΑΡΑΚΑΛΕΙΣΤΕ ΝΑ ΑΠΟΧΩΡΗΣΕΤΕ ΑΠΟ ΤΟΝ ΙΣΤΟΤΟΠΟ.

ΕΠΙΣΗΜΑΝΣΗ: Τα σχόλια που δημοσιεύονται από κάτω εκφράζουν τις απόψεις των αποστολέων τους. Η ιστοσελίδα "neohorikillinis.blogspot.com" δεν υιοθετεί καθ’ οιονδήποτε τρόπο τις απόψεις αυτές. Ο καθένας έχει δικαίωμα να εκφράζει την γνώμη του, όποια και να είναι αυτή. Δεν δημοσιεύονται συκοφαντικά ή υβριστικά σχόλια. Τέτοια μηνύματα θα διαγράφονται όποτε εντοπίζονται.

Κυριακή, 5 Ιανουαρίου 2014

Τα πανάρχαια έθιμα των Θεοφανίων στην Ανατολική Μακεδονία


Τα Μπαμπούγερα, οι Μωμόγεροι και το έθιμο της καμήλας

Οι κάτοικοι των περιοχών της Ανατολικής Μακεδονίας, τις ημέρες του Αγίου Δωδεκαημέρου αναβιώνουν έθιμα και παραδόσεις που άφησαν ως κληρονομιά οι πρόγονοί τους, τιμώντας με αυτό τον τρόπο τη μνήμη τους.

Πρόκειται για πανάρχαια έθιμα, με παγανιστικές διαστάσεις, που κυρίως αναβιώνουν τις τελευταίες ημέρες του Δωδεκαημέρου, αναφέρει το ΑΜΠΕ, και πιο συγκεκριμένα το διήμερο (παραμονή και ανήμερα) των Θεοφανίων και της εορτής του Αγίου Ιωάννου του Προδρόμου.

Οι Αράπηδες, τα Μπαμπούγερα, οι Μωμόγεροι, η Καμήλα είναι μερικά μόνο από τα έθιμα που αναβιώνουν μέχρι τις μέρες μας διατηρώντας έτσι αναλλοίωτες παραδόσεις αιώνων και κρατώντας ζωντανούς συμβολισμούς που σχετίζονται με την απομάκρυνση των κακών πνευμάτων, τη γονιμότητα του ανθρώπου και την ευφορία της γης.

Το έθιμο των Αράπηδων


Ανήμερα των Θεοφανίων στη Νικήσιανη Καβάλας του Δήμου Παγγαίου, στο Μοναστηράκι, στον Ξηροπόταμο και στο Βώλακα της Δράμας, τελείται- με διάφορες παραλλαγές -ένα δρώμενο γνωστό ως Αράπηδες, επειδή στη μεταμφίεση των πρωταγωνιστών κυριαρχεί το μαύρο χρώμα: μαύρες φλοκωτές κάπες και εντυπωσιακές υψικόρυφες προσωπίδες, κεφαλοστολές από γιδοπροβιές.

Όλες οι ομάδες των «Αράπηδων» κάνουν κοινή παρέλαση στους δρόμους, κάτω από τους εκκωφαντικούς ήχους των κουδουνιών τους. Δύο αρχηγοί ομάδων παλεύουν μέχρι την τελική πτώση του ενός. Ακολούθως, γύρω από τον πεσμένο αρχηγό, μαζεύονται όλοι, σε μια μυσταγωγία, που τελειώνει με την ανάσταση του νεκρού και τον ιδιόρρυθμο ξέφρενο χορό όλων, που ακολουθεί.

Σύμφωνα με την παράδοση, η παράσταση αυτή συμβολίζει το θάνατο του Διονύσου από τους Τιτάνες και την ανάστασή του από το Δία και παράλληλα την χειμερία νάρκη της φύσης που είναι ο Χειμώνας και στη συνέχεια την ανάσταση της φύσης με τον ερχομό της Άνοιξης.

Αυτό που εντυπωσιάζει τον επισκέπτη, είναι η εμφάνιση των Αράπηδων, με την οποία ντύνονται μόνο άντρες. Το ντύσιμο των Αράπηδων, περιλαμβάνει τα τσερβούλια (παπούτσια) που κατασκευάζονται από ακατέργαστο χοιρινό δέρμα και συγκρατούνται από τις λαπάρες που είναι δερμάτινα σχοινιά και τα καλτσούνια (κνήμες με υφαντό πανί από τρίχωμα προβατίνας) που φορούν στα γόνατα. Στο κάτω μέρος του σώματος φορούν μπινιβρέκι (μάλλινο παντελόνι) και στο πάνω μέρος χοντρή τσομπάνικη κάπα. Στη μέση τους, φορούν τέσσερα ποιμενικά κουδούνια (τσάνια) διαφόρων μεγεθών. Το πρόσωπο είναι καλυμμένο με την μπαρμπότα (προσωπίδα) που είναι το τομάρι μιας γίδας το οποίο είναι ραμμένο και στερεώνεται στις άκρες του, στα σχοινιά των κουδουνιών. Η μπαρμπότα στολίζεται με ένα λευκό μαντήλι το οποίο έχει πάνω του χρωματιστά σχέδια, φλουριά και λουλούδια.

Σύμφωνα με την παράδοση την εποχή της τουρκοκρατίας στον εξοπλισμό του «Αράπη» προστέθηκε και ένα ξύλινο σπαθί, η «μαχαίρα».

Τα Μπαμπούγερα της Καλής Βρύσης

Τραγόμορφες φιγούρες των «Μπαμπούγερων», μορφές που ξεπηδούν από τη λατρεία της Μητέρας Γης και του θεού Διονύσου. Άνθρωποι μεταμφιεσμένοι με κατσικοδέρματα και με πρόσωπα μαυρισμένα με αιθάλη, τραγουδούν και χορεύουν, ξορκίζοντας τα κακά πνεύματα. Έτσι και φέτος, ανήμερα των Θεοφανείων, θα πραγματοποιηθούν τα «Μπαμπούγερα» στην Κ. Βρύση, με πλήθος κόσμου να παρακολουθεί το δρώμενο.

Οι Μωμόγεροι

Πρόκειται για ένα λαϊκό σατυρικό δρώμενο με προθεατρική μορφή. Τελείται από τους Πόντιους με παραλλαγές σε διάφορες περιοχές της Δράμας. Αναπαρίσταται στις αυλές των σπιτιών και στις πλατείες τις ημέρες του Δωδεκαημέρου. Κύριο πρόσωπο ο Μωμόγερος η Κιτί Γοτσάς με θίασο συντελεστών, όπως η νύφη και ο γαμπρός, ο Αλής (έφιππος), ο πατέρας, ο γιατρός, ο οργανοπαίχτης, ο κουμπάρος, ο χωροφύλακας, δυο μικροί διάβολοι, η έγκυος γυναίκα και η συνοδεία.

Όλοι οι συντελεστές φορούν κουδούνια όπως προβιές και δέρματα τράγων. Κεντρικό πρόσωπο του θιάσου των τελεστών ο Μωμόγερος ή Κιτί γοτσάς ή Πορδαλάς (Θρυλόριο) ο οποίος με τη δύση του ήλιου εισβάλλει με την ακολουθία του στα σπίτια του χωριού και εμπλέκει τους σπιτονοικοκύρηδες σε περιπέτειες «εξαπατώντας» τους. Η απαγωγή της νύφης παίζει κι εδώ καθοριστικό ρόλο καθώς μετά από αλλεπάλληλες εικονικές συμπλοκές μεταξύ των τελεστών, το νέο ζευγάρι, η νύφη και ο γαμπρός κατορθώνουν να σμίξουν, στεφανώνονται μάλιστα από τον παπά που εισέρχεται στο τέλος στο θίασο επιβάλλοντας την τάξη. Με τη συνοδεία ποντιακής λύρας και νταουλιού χορεύοντας και διασκεδάζοντας τα μωμογέρια, εγκαταλείπουν το σπίτι για να επισκεφθούν το επόμενο όπου θα προβούν σε ανάλογους, νέους αυτοσχεδιασμούς και μιμικές πράξεις.

Το έθιμο της καμήλας


Το έθιμο τελείται στις 7 και 8 Γενάρη στην Πετρούσα της Περιφερειακής Ενότητας Δράμας. Η εικονική καμήλα, με τη συνοδεία ομάδας τελεστών, τελεί το δρώμενο με κορύφωση την εικονική σπορά και το θερισμό καθώς και τη σατυρική αναπαράσταση του τοπικού γάμου.

Ο συμβολισμός αυτού του καρτερικού ζώου με την απαράμιλλη αντοχή στην πείνα και τη δίψα κάτω από αντίξοες συνθήκες, δείχνει τις περιπέτειες του ανθρώπου μέσα στη ζωή και το χρόνο και την αποφασιστικότητά του να συνεχίσει να παλεύει κόντρα στις ελλείψεις και τις στερήσεις. 
newsbeast.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια: